D66 heeft een initiatiefvoorstel ingediend om het voor ongetrouwde vaders en duomoeders makkelijker te maken om ouderlijk gezag over hun kinderen te krijgen. Momenteel hebben bijna de helft van de baby’s die in Nederland worden geboren ongetrouwde ouders (bron: CBS).

 

Ouderlijk gezag

Ouderlijk gezag heeft betrekking op de verzorging en opvoeding van een kind en het bewind over zijn/haar vermogen. Tevens ben je dan ook wettelijk vertegenwoordiger van het kind.

 

Ouders die na hun huwelijk of geregistreerd partnerschap kinderen krijgen, hebben automatisch het ouderlijk gezag over hun kind. Dit geldt ook voor twee vrouwen die getrouwd zijn of een geregistreerd partnerschap hebben. Voorwaarde is wel dat het kind niet voor de geboorte erkend is door iemand anders. Na een eventuele echtscheiding houden beide ouders in beginsel het ouderlijk gezag en behouden zij dus dezelfde rechten en plichten als voor de scheiding.

 

Ongehuwde ouders

Bij ongehuwde ouders ligt het iets anders. Om juridisch ouder te worden dient de ongehuwde vader van het kind een erkenning-procedure te starten. Hiermee wordt hij echter nog geen wettelijk vertegenwoordiger van het kind! Hiervoor dient hij ook het ouderlijk gezag aan te vragen.

 

Om gezag te krijgen moet de vader bij de rechtbank een apart verzoek indienen. In de praktijk blijkt dat ongetrouwde vaders dit veelal niet geregeld hebben, wellicht omdat zij niet goed van de regelgeving op de hoogte zijn of de noodzaak er op dat moment niet van inzien, en dit kan voor grote problemen zorgen indien de ouders besluiten om te scheiden.

 

D66

Vera Bergkamp, Tweede Kamerlid van D66, is van mening dat deze gang van zaken niet meer van deze tijd is. Het aantal ouders dat ongehuwd samenleeft neemt namelijk alleen maar toe. Zij stelt voor om de aanvraag voor erkenning en gezag ook voor ongehuwde ouders aan elkaar te koppelen, zodat de ongehuwde vader of duomoeder na de aangifte en erkenning van het kind ook automatisch het gezag verkrijgt. Bergkamp is van mening dat er op deze manier een hoop problemen voorkomen kunnen worden.

 

Zijn er ook nadelen?

Toch zitten er ook wat nadelen aan het voorstel. In het geval dat de ouders bijvoorbeeld uit elkaar gaan, houden ook de ongetrouwde ouders in beginsel gezamenlijk het ouderlijk gezag. Een vader die niet (meer) bij het leven van de kinderen betrokken is, behoudt dan ook gewoon het gezag en de moeder heeft dan elke keer zijn toestemming nodig voor te nemen beslissingen.

 

Voor niet-traditionele gezinnen, bijvoorbeeld lesbische ouders en co-ouderschapsgezinnen (twee vrouwen plus een of twee mannen) zou de nieuwe regeling ook problemen op kunnen leveren. Met name voor lesbische stellen die bijvoorbeeld het kind zelf willen opvoeden, maar het wel door de vader willen laten erkennen, zodat het kind weet wie hij is en er een recht op een erfenis ontstaat. Het ligt dus voor de hand om voor een aantal groepen een uitzondering te maken.

 

Op zich logisch en een goed idee om de wet beter aan te laten sluiten bij de huidige samenleving. Over de inhoud en vormgeving van het plan, dient echter nog wel goed nagedacht te worden…